|
نقش اصلي بورس اوراق بهادار، جذب و هدايت پساندازها و نقدينگي سرگردان و پراکنده در اقتصاد به سوي مسيرهاي بهينه آن است، به گونهاي که منجر به تخصيص بهينه منابع کمياب مالي شود. اما اين مهم منوط به وجود کارايي بازارهاي مالي است. 
کارايي در بازارهاي مالي به دليل تامين اهداف اصلي زير حائز اهميت است:
-
تخصيص بهينه سرمايهها
-
افزايش سرعت نقدشوندگي
-
تعيين عادلانه قيمت اوراق بهادار
انواع کارايي بازار براي دستيابي به هر يک از اهداف فوق به صورت زير تشريح ميشود.
زماني بازار از کارايي تخصيصي برخوردار است که بتواند به بهترين وجه سرمايههاي موجود را در طرحها و يا شرکتهايي که در اقتصاد کشور داراي مزيت نسبي (بيشترين بازدهي متناسب با ريسک) هستند، قرار دهد، بنابراين اين امكان بهخوبي فراهم ميشود تا براي توليدات يك كالاي خاص، سرمايه مالي مورد نياز از طريق فرآيندي با ريسك و خطرپذيري كمتر تامين شود که در اين صورت جهتدهي بيشترين بخش سرمايه در بازار متوجه سودآورترين فعاليتها خواهد شد و اين جهت دهي به سمت سودآورترين فعاليت، در راستاي مفهوم اصلي اقتصاد يعني تخصيص بهينه سرمايهها انجام ميشود. الزامات دستيابي به کارايي تخصيصي عبارت است از:
-
ارتقاي سلامت بازار
-
ايجاد شرايط بازار رقابت (عدم وجود مانع براي ورود و خروج به بازار براي عموم)
-
برقراري آرامش و حفظ تعادل بازار سرمايه (به صورت نسبي)
بازارهايي که کارايي عملياتي بيشتري دارند، از سرعت، دقت و تسهيل مبادلات بيشتري برخوردار هستند و هزينه انجام معاملات در پايينترين سطح است. اين نوع کارايي، منجر به افزايش سرعت نقد شوندگي داراييها (اوراق بهادار) خواهد شد. الزامات دستيابي به کارايي عملياتي شامل موارد زير است.
-
راهاندازي بازارهاي منطقه اي
-
تشکيل OTC
-
تاسيس صندوقهاي سرمايهگذاري
-
کاهش هزينههاي مربوط به انجام معاملات
-
تنوع بخشيدن به ابزارهاي مالي و سرمايهاي (پرکردن شکافهاي بازار)
-
تنوع بخشيدن به نهادهاي مالي و سرمايه اي
-
استفاده از نرم افزارهاي جديد شبکه و سامانه معاملات
-
امکان انجام معاملات از طريق اينترنت
-
افزايش ساعات کاري در صورت لزوم
-
افزايش واسطههاي متخصص (تحليلگران مالي، کارگزاران، بازارگردانها و ...)
منظور از کارايي اطلاعاتي اين است که اطلاعات در اختيار همگان قرار ميگيرد و کليه اطلاعات مربوط به سرعت بر قيمت اوراق بهادار تاثير خواهد گذاشت.
کارايي اطلاعاتي که تحت عنوان فرضيه بازار کارا (EMH) نيز مطرح ميشود بيش از دو نوع ديگر مورد توجه محققان بوده است. طبق فرضيه بازار کارا، تغييرات قيمت سهام، ناشي از اطلاعات موجود است. اقدامات لازم به منظور دستيابي به اين نوع کارايي به شرح زير ارائه ميشود.
-
پوشش خدمات اطلاع رساني در سطح ملي و بينالمللي
-
شفاف سازي اطلاع رساني
-
انعكاس به موقع و سريع اطلاعات
-
استفاده بيشتر از رسانههاي جمعي (راهاندازي شبکه تلويزيوني نظير Bloomberg)، به ويژه براي کساني که دسترسي به اينترنت ندارند.
-
ارائه اطلاعات به فعالان بازار با حداقل هزينه
-
تهيه اطلاعات کافي براي بازار
-
تقويت ظرفيتهاي نظارتي
|