صفحه اصليدرباره ماتماس با مابازگشتوب سرويس

 

تعداد بازديد: 5506                                               
مديريت دانش و ابزارهاي آن
مقاله منبع
مديريت دانش و ابزارهاي آن عنوان
مهران كرمي - علي مبصّري نويسنده
1387/06/18 تاريخ

امروزه دانش و مديريت بر آن، از مهمترين توانمندسازهاي مزيت رقابتي پايدار محسوب مي شود و موسسات پيشرو در دنيا‌، تجربه‌هاي موفقي را از مديريت دانش، کسب کرده اند .

خلاصه
ماهنامه تدبير شماره 193 مرجع

    چاپ   ارسال براي دوستان

  • چكيده

امروزه دانش و مديريت بر آن، از مهمترين توانمندسازهاي مزيت رقابتي پايدار محسوب مي شود و موسسات پيشرو در دنيا‌، تجربه‌هاي موفقي را از مديريت دانش، کسب کرده اند . از اين روست که دراكر معتقد است، شرکتهاي آينده، گرداگرد دانش سازماندهي مي شوند، تا گرداگرد توليد .

مديريت و اجراي متدولوژيهاي به‌کارگيري سريعتر و اثربخش‌تر دانش، يکي از باارزشترين رويکردهاي نوي مديريت است. شرکت IBM در زمره شرکتهايي است که نرخ بالايي در توليد دانش و ثبت اختراع داشته، از بهترين شركتهايي است که مديريت دانش را به کار بسته است .

IBM با خريد Lotus و دستيابي به تکنولوژي Notes ضمن تاکيد بر مزاياي نوآوري‌، پاسخگويي، شايستگي و بهره‌وري موجود دراين فناوري در راستاي مديريت دانش ، تجربه‌هاي موفقي را در درون خود و از راه انجام مشاوره هاي فراوان در ساير سازمانها و شرکتها در اين زمينه داشته که در اين مقاله به بررسي آنها پرداخته‌ايم .

  • مقدمه

در بازار جهاني با تغييرات سريع امروزي، موفقيت در گرو نهاده هاي نيروي کار سنتي ، سرمايه و زمين نيست. منابع حياتي نو، در فکر نيروي کار و دانش است‌. امروزه به سختي نشريه‌اي را در ارتباط با فناوري يا کسب و کار مي يابيم که در آن به دانش و مديريت بر آن اشاره اي نشده باشد.

در تاريخچه مديريت دانش در IBM که به سال 1994 بازمي گردد ، قطعاً اين شرکت، يکي از شرکتهاي موفقي است که کاميابيهايش را در خلال همکاريها و تبادلات دانش در توسعه تجارت داشته است.

اين شرکت تا سال2005 براي سيزدهمين سال پي درپي بيشترين تعداد حق انحصاري اختراع (PATENT) را در ايالات متحده‌، نسبت به ديگر شرکتها به دست آورده است. تعداد حق اختراع ثبت شده IBM در سال 2005 حدود 3000 عدد بوده است. اين تاريخچه قوي به IBM کمک کرد تا جايزه KMWorld سال 2005 را در ارتباط با مديريت دانش به دست آورد .

  • مديريت دانش در شرکت IBM

اين شرکت از جمله بزرگترين شرکتهاي کامپيوتري است که علاوه بر ارائه سامانه هاي نرم‌افزاري و حافظه هاي ديسکي و سخت افزاري ، سرورهاي مبتني بر پردازنده هاي IBM و AMD سرورهاي مبتني بر LINUX , UNIX ، ريزپردازنده‌ها و تجهيزات شبکه ، به ارائه خدمات و مشاوره در راستاي پياده سازي مديريت دانش، در ساير سازمانها نيز مي پردازد .

ابتکار مديريت دانش در اين شرکت در سال 1994 و به واسطه چشم انداز واحد کسب و کار ، که اين چشم انداز عبارت از ارائه کاري بر پايه دانش و همکاري و استفاده مجدد از داراييها و سرمايه فکري بود، آغاز شد.

هنگامي که بوستون هرالد درباره استاد شطرنج ، گري كاسپارف که در هفتمين بازي‌اش که به شکست از سوپرکامپيوتر Deep Blue شرکت IBM منجر شد ، صحبت مي‌کند ، رقابت بين يک تلاش جمعي و دانش شخصي را بيان کرده و تاکيدي بر اهميت ثبت وضبط کردن دانش فني افراد ، برنامه ريزي و تجميع آن دارد .

گروه مشاوره IBM از همان سال 1994 به عنوان بخشي از پروژه مهندسي مجدد شرکت ، تلاشهايي را در زمينه مديريت سرمايه فکري که، شامل: مراحل عملي براي کشف ، ايجاد ، تسهيم‌، انتقال و به کارگيري دانش براي توسعه ، بهبود مستمر ، رشد و تطبيق با شرايط متغير بود؛ آغاز كرد .

رويکرد IBM بر اساس هدفهاي زير شکل گرفت :

  • پيوند سرمايه فکري با استراتژي،
  • ساخت بستر مناسب براي تسهيم دانش،
  • ايجاد فرهنگ کسب و کار مبتني بر دانش،
  • اندازه گيري اثربخشي تسهيم داراييهاي فکري.

و اهميت کاهش اندازه (ويژگي سازمانهاي دانش محور ) ، جهاني شدن ، تغييرات سريع ، موفقيت حاصل از دانش جمعي در مقايسه با توان فردي ( تجربه Deep blue ) و لزوم به کارگيري نيروي کار سيال و از راه دور، انگيزه هاي حرکت به سوي مديريت دانش در اين شرکت را تقويت كرد.

  • IBM و تكنولوژي NOTES

NOTES يك ابزار تسهيل‌كننده كار گروهي است كه امكان ضبط ، دستيابي و مرور مفاهيم ساخت يافته و بهره‌مندي دانشگران از دانش روشن را به عنوان يك ابزار مديريت دانش مهيا كرده است، همچنين از آنجا كه اطلاعات ضمني ، بخش با ارزشي از دانش سازمانها هستند‌، NOTES از راه پايگاه خود، امكان مبادله دانش و راه تبديل دانش پنهان به روشن را مهيا كرده است .

شركت IBM با خريد LOTUS به 13 برابر ارزش دفتري اش؛ كه آنرا تاكيدي بر اهميت اين شركت به سرمايه‌هاي فكري و نيروهاي دانشي مي‌داند؛ فناوريNOTES را به دست آورده و در بهبود آن تلاشهايي انجام داده است .

IBM و LOTUS دريافتند كه بيشترين بازگشت سرمايه هنگامي روي مي‌دهد كه برنامه‌هاي شركت براي تلاش در زمينه مديريت دانش به عنوان يك وجه كليدي از استراتژي كسب و كار آنها باشد ، و در عين حال دست‌كم تمرکز بر يكي از موارد چهارگانه زير را كه در LOTUS NOTES فراهم شده، مورد نظر قرار گرفته باشد :

نوآوري، كه به عنوان تغييرات تكنولوژيك سريع براي چرخه عمر فشرده محصول از آن ياد مي‌شود، مانند: تجربه شركت Monsanto Life Science .

پاسخگويي، با توجه به وقايع غيرقابل پيش‌بيني محيط كسب و كار امروزي، به فناوريهاي جديد مديريت دانش، به منظور درك سيگنالهاي ضعيف براي پاسخگويي به حوادث غيرمترقبه نياز است.

بهره‌وري، از علتهاي تاسف‌ مجريان بسياري شركتها و پروژه‌ها، اين است كه: “ آنچه را كه مي‌دانستيم ، نمي‌شناختيم‌". در بسياري از مواقع در به كارگيري شيوه‌ها و خبرگيهاي موجود و آموخته شده ساير بخشها، دچار خطا و اختراع دوباره (تکرار) مي‌شويم

كشف ، تغليظ و غنا‌، مستندسازي ، دسته‌بندي و به كارگيري اين گونه داراييهاي دانشي ، بهره‌وري را افزايش مي‌دهد.

شايستگي؛ براي باقي ماندن در عرصه رقابت، لازم است كه دانش نيروي انساني را توسعه دهيم. تكنيكها و ابزار مديريت دانش مي‌توانند كشف و تحويل اطلاعات حياتي و آموزش به كاركنان را افزايش دهند .

اين چارچوب و هدفهاي استراتژيك چهارگانه نامبرده در (شكل 1) بر اساس دو بعد: “همكاري" و "مقياس سازماني" نشان داده شده است .

براي تشريح اين دو بعد، به اين مورد بسنده مي‌كنيم كه ميزان همكاري در شايستگي به‌دليل آنكه فرد از يك خودآموزي و يا شركت در دوره‌اي ، مطلبي را مي‌آموزد ، به مراتب كمتر از نوآوري است كه در جلسات طوفان فكري و مانند آن شكل مي‌گيرد و ياآنكه در بعد مقياس سازماني، شايستگي محدود به فرد يا گروه شده ، و حال آنكه سلول پاسخگويي در سطح كل سازمان معنا مي‌يابد .

معقول است كه سرمايه‌گذاري سازمان در مواردي از عوامل چهارگانه يادشده كه مي‌تواند بازگشت قابل قبولي داشته باشد، انجام شود .

  • ابزارهاي مديريت دانش

IBM باتوجه به رويكردهاي اشاره شده و با تجربه‌هايي كه در همكاري خود با شركتهاي مختلف به‌دست آورده، ابزارهايي را براي مديريت دانش ، معرفي كرده، يا توسعه داده است .

فضاي يادگيري ( Learning Space ) : اين ابزار براي توسعه ، جاري‌سازي ، بيان دوره‌ها و تقويت دوره‌هاي آموزشي است كه بر اساس تعامل بين فرد يادگيرنده با مربي و ساير افراد بنا شده است . اين رويه بر سلول شايستگي از سلولهاي چهارگانه يادشده فوق تمركز دارد.

فضاي راه‌حل ( Solution Space ) : فضاي راه‌حل به عنوان يك پروژه تحقيق و توسعه پايه‌گذاري شده Notes است، حمايت كننده ابداعات تيمها ، بخشها و تمام سازمان مي‌باشد، همچنين امكان ايجاد و خلق ايده‌هاي جديد را تسريع كرده و حجم محتواي اطلاعات بايگاني شده را به صورت اتوماتيك كم مي‌كند‌. اين ابزار، مناسب سازمانهايي است كه نوآوري را در دستور كار دارند .

مكان فكر ( Think Place ) : مكان فكر فضايي است كه براي خلاقيت كاركنان جهت ارسال ايده‌ها به منظور حل مسائل كاري و يا توسعه و رشد كسب و كار، درنظر گرفته شده است .

يادگيري در IBM ( Learning @ IBM )‌: اين ابزار يك نمونه از برنامه‌هاي كاربردي در فضاي فراگيري به مجرد تقاضا است كه به طور كامل آموزشهاي هدايت شده را دراختيار كاربر قرار مي‌دهد .اين نوع فضاي آموزشي كه از سال 2004 ايجاد شده است ، يك صد هزار بار ديده و بيش از چهارصد هزار صفحه از آن مرور شده است .

مكان يابي خبرگي ( Expertise Location ) : IBM به منظور دستيابي به توانايي متخصصان در سازماني كه بيش از 300 هزار نيروي كار داشت، پوشه‌اي با امكان ارسال پيام ، ارتباط پست الكترونيكي و ... را با نام Blue Page فراهم كرده است.

اين ابزار به دليل آنكه يك منبع جستجوگر شبكه‌هاي متخصصان براي حل مسائل كسب و كار است ، به ماوراي شركت IBM نفوذ كرده است.

نقطه دانش (Knowledge Point ) : IBM اين ابزار را به منظور تبادل اطلاعات با پژوهشگران ارائه كرده كه در سال 2004 بيش از 26.2 ميليون دلار هزينه فرصت ذخيره شده را از راه 220 هزار ساعت كار كارشناسي به دست آورده است .

اتاق تيم ( Team Room ) : اين ابزار براي گروههايي طراحي شده است كه جهت انجام پروژه‌اي ويژه با يك نقطه پايان تعريف شده ، گرد هم مي‌آيند. اتاق تيم علاوه برآنكه براي تعريف و اشتراك ماموريتها به كار مي‌رود ، يك مخزن ذخيره اطلاعات ، گزارشها و خلاصه مباحث و طوفانهاي فكري حل مسئله است . تا جولاي سال 2006 بيش از 50 هزار اتاق تيمي ايجاد شده است كه در حال حاضر 27 هزار آنها فعالند .

علاوه بر ابزار معرفي شده ، ابزارهاي ديگري نيز وجود دارد، يا در دست توسعه مي‌باشند كه همگي به مديريت دانش و بهبود آن ياري مي‌رسانند كه از جمله عبارتند از :

چشم‌انداز دانش ( Knowledge View‌)‌، FAQs، تارنماي داراييها (Asset Web) و‌...‌.

  • نتيجه‌گيري

در دو دهه اخير، دانش و مديريت آن مورد توجه روزافزوني قرار گرفته است كه IBM يكي از برجسته‌ترين شركتها در اين زمينه است. IBM با خريد Lotus و دسترسي به فناوري Notes و به‌كارگيري تجارب به دست‌ آمده از همكاري با ساير شركتها، به توسعه راه‌حلهاي مديريت دانش پرداخته است .

در مقاله ارائه شده به چهارمنظر: شايستگي ، بهره‌وري ، پاسخگويي و ابداع ، به عنوان محورهاي تمركز شركتهاي تحت مشاوره و همكار IBM و Lotus پرداخته شد و تصريح گرديد كه سرمايه‌گذاري سازمان بايد بر روي يك يا چند مورد از عوامل چهارگانه يادشده كه مي‌تواند بازگشت قابل قبولي در دوره مشخص شده داشته باشد؛ تمرکز كند.

همچنين به ابزارهاي مختلف تهيه و توسعه داده شده توسط IBM‌ اشاره شد كه همگي به نوعي در توليد ، تسهيم ، اشتراك و انتقال دانش مي‌توانند تاثيرگذار باشند .

تجربه‌ها و موفقيتهاي فراوان موسسات و شرکتهاي بزرگ به ما مي آموزد که در سازمانها ي موجود در كشورمان نياز است كه با الگوبرداري از تجربه‌ سازمانهاي موفق و با توجه به قابليتها ، فرهنگ و زيرساختهاي موجود و قابل توسعه، به پياده‌سازي و بهره‌گيري موثر از مديريت دانش اقدام كنيم‌.




بازديد کننده گرامي: با توجه به وظيفه پورتال اشتغال در خصوص اطلاع‌رساني جامع در حوزه‌هاي مختلف مرتبط با اشتغال، مسئولين اين پايگاه اطلاع‌رساني آمادگي دريافت مطالب شما شامل؛ مقالات، گزارش‌ها، کتب،و آدرس ساير پايگاه‌هاي اطلاع‌رساني مرتبط جهت ارزيابي و ارائه آن با حفظ حقوق مالکيت معنوي مربوطه بر روي سايت پورتال اشتغال را دارند. در صورت تمايل اطلاعات خود را ارسال نماييد.


 

 

پايگاه اطلاع‌رساني اشتغال كارجو، كارفرما

صفحه اصلي    تماس با ما     ارسال اطلاعات    درباره ما    پرسش و پاسخ

كليه حقوق مادي و معنوي اين پايگاه متعلق به سازمان تجاری سازی فناوری و اشتغال دانش‌‌آموختگان مي باشد

استفاده از اطلاعات با ذكر منبع بلامانع است